- دقیقه 7
- 181
- 0
به قلم مهسا جمشیدی کیا
6 بهمن 1404
جوشکاری پلاسما (Plasma Arc Welding یاPAW ) یکی از تکنیکهای پیشرفته جوشکاری است که به دلیل دقت و کیفیت بالای جوشکاری، در صنایع مختلف کاربرد گستردهای دارد. این روش جوشکاری از قوس الکتریکی برای ایجاد حرارت لازم جهت ذوب و اتصال فلزات استفاده میکند و با استفاده از پلاسمای گازی، دمای بسیار بالایی تولید میشود که باعث میشود جوشهای دقیق و قویتری نسبت به روشهای سنتی ایجاد شود. در این مقاله، به بررسی کامل فرایند جوشکاری پلاسما، مزایا و معایب آن و کاربردهای مختلف این روش در صنعت خواهیم پرداخت. با ما تا پایان همراه باشید تا به جواب سوال جوشکاری پلاسما چیست؟ برسید و با 0 تا 100 جوشکاری پلاسما آشنا شوید.
جوشکاری PAW در مقایسه با سایر روشهای جوشکاری، مزایای خاصی مانند دقت بالا، عمق نفوذ زیاد و کاهش اعوجاج حرارتی در قطعات را ارائه میدهد. این ویژگیها باعث شدهاند که PAW به عنوان یک انتخاب محبوب در صنایع حساس مانند هوافضا، الکترونیک، و تولید تجهیزات پزشکی شناخته شود.
رونیکس را بخوانید.
جوشکاری پلاسما چیست؟
جوشکاری پلاسما یکی از تکنیکهای پیشرفته جوشکاری است که برای اتصال فلزات با دقت و کیفیت بالا مورد استفاده قرار میگیرد. در این روش، از قوس الکتریکی و گاز پلاسما برای ایجاد حرارت بسیار بالا جهت ذوب و اتصال فلزات استفاده میشود. فرایند جوشکاری PAW شامل استفاده از یک الکترود تنگستنی است که درون نازل قرار گرفته و توسط گاز پلاسما احاطه میشود. با اعمال ولتاژ به الکترود، قوس الکتریکی ایجاد شده و گاز پلاسما به حالت یونیزه در میآید. این پلاسما با دمای بالا قادر است فلزات را ذوب کرده و جوشی با دقت بالا ایجاد کند.
این روش به دلیل توانایی ایجاد جوشهای دقیق و قوی، در صنایع مختلفی مانند هوافضا، خودروسازی، الکترونیک و تولید تجهیزات پزشکی به کار میرود. جوشکاری پلاسما به عنوان یک روش موثر و پیشرفته، امکان جوشکاری با سرعت بالا و کیفیت مطلوب را فراهم میکند. ابزارها و تجهیزات مورد نیاز برای این فرایند شامل منبع تغذیه، تورچ پلاسما، سیستم گاز پلاسما و سیستم خنککننده هستند. این تجهیزات به طور همزمان با هم کار میکنند تا فرایند جوشکاری به بهترین نحو انجام شود و نتایج دلخواه به دست آید.
بیشتر بخوانید: بهترین موتور برق برای جوشکاری؛ 5 مدل پرفروش با ویژگیهای کلیدی

فرایند جوشکاری پلاسما
فرایند جوشکاری پلاسما یکی از پیشرفتهترین تکنیکهای جوشکاری است که برای اتصال دقیق و قوی فلزات مورد استفاده قرار میگیرد. در این فرایند، از قوس الکتریکی و گاز پلاسما برای ایجاد حرارت بسیار بالا استفاده میشود. جوشکاری پلاسما با کمک یک الکترود تنگستنی که درون نازل قرار دارد و توسط گاز پلاسما احاطه شده است، انجام میشود. با اعمال ولتاژ به الکترود، قوس الکتریکی ایجاد شده و گاز پلاسما به حالت یونیزه در میآید. این پلاسما با دمای بسیار بالا، فلزات را به سرعت ذوب کرده و اتصالاتی با دقت و کیفیت بالا ایجاد میکند.
استفاده از اینورتر در فرایند جوشکاری پلاسما نقش مهمی در بهبود کارایی و کنترل دقیق جوشکاری دارد. اینورترها با تبدیل جریان مستقیم به جریان متناوب و تنظیم دقیق پارامترهای جوشکاری، به ایجاد قوس پایدارتر و کارآمدتر کمک میکنند. این ویژگیها موجب افزایش دقت و کیفیت جوشکاری میشود و فرایند جوشکاری را بهینهتر میکند.
فرایند جوشکاری پلاسما به چند مرحله کلیدی تقسیم میشود:
- آمادهسازی قطعه کار: تمیزکردن و آمادهسازی قطعات فلزی برای اطمینان از جوشکاری با کیفیت.
- تنظیم دستگاه: تنظیم پارامترهای جوشکاری شامل جریان، ولتاژ و سرعت تغذیه با استفاده از اینورتر.
- شروع قوس پلاسما: ایجاد قوس الکتریکی و تشکیل پلاسما با دمای بالا.
- جوشکاری: هدایت قوس پلاسما به ناحیه مورد نظر و ذوبکردن فلزات برای ایجاد اتصال.
استفاده از اینورتر در این فرایند، به کنترل بهتر دما و پایداری قوس الکتریکی کمک میکند که نتیجه آن جوشهای دقیقتر و قویتر است. جوشکاری پلاسما به دلیل دقت و کیفیت بالای جوش، در صنایع مختلفی مانند هوافضا، خودروسازی، الکترونیک و تولید تجهیزات پزشکی کاربرد دارد. این روش به خصوص برای جوشکاری قطعات نازک و حساس بسیار مناسب است و امکان ایجاد اتصالاتی با استحکام و دوام بالا را فراهم میکند. ما در یک مطلب جداگانه به ” نقش اینورتر جوشکاری و جوش پرتابل در تحول صنعتی جهان ” پرداختهایم؛ به شما پیشنهاد میکنم آن را از دست ندهید.
بیشتر بخوانید: جوشکاری لیزری چیست؟ | معرفی ۰ تا ۱۰۰ جوشکاری لیزری + انواع

مزایا و معایب جوشکاری پلاسما
جوشکاری پلاسما، نوعی جوشکاری قوسی است که در آن از قوس الکتریکی بین الکترود تنگستن و قطعه کار برای ذوب فلز پایه استفاده میشود. با این تفاوت که در این روش، گاز ورودی به مشعل، قبل از خروج یونیزه شده و به پلاسما تبدیل میشود.
این روش جوشکاری دارای مزایا و معایبی است که در ادامه به بررسی آنها میپردازیم.
مزایای جوشکاری پلاسما
- کاهش آلودگی: الکترود محافظت شده در جوشکاری پلاسما، آلودگی ناشی از دود و گاز را به طور قابل توجهی کاهش میدهد. این امر به ویژه برای جوشکاری فلزاتی که در هنگام جوشکاری گازهای سمی تولید میکنند، مانند آلومینیوم و فولاد ضد زنگ، حائز اهمیت است.
- کنترل قوس بهتر: قوس پلاسما متمرکزتر و پایدارتر از قوس TIG است. این امر منجر به کنترل بهتر قوس، نفوذ عمیقتر و جوشهای با کیفیتتر میشود.
- کاهش تاب برداشتگی: چگالی انرژی بالا در جوشکاری PAW، تاب برداشتگی قطعه کار را به حداقل میرساند. این امر به ویژه برای جوشکاری ورقهای نازک و ظریف اهمیت دارد.
- دقت بالا: جوشکاری پلاسما به دلیل دقت بالا، برای جوشکاری قطعات کوچک و ظریف ایدهآل است.
- سرعت بالا: جوشکاری پلاسما میتواند با سرعت بالاتری نسبت به جوشکاری TIG انجام شود.
- کاربردهای متنوع: جوشکاری پلاسما برای طیف گستردهای از مواد از جمله آلومینیوم، فولاد ضد زنگ، مس، تیتانیوم و برنج قابل استفاده است.
معایب جوشکاری پلاسما
- هزینه بالای تجهیزات: یکی از معایب اصلی جوشکاری پلاسما، هزینه بالای تجهیزات و ابزارهای مورد نیاز است. این تجهیزات شامل منبع تغذیه، تورچ پلاسما و سیستم خنککننده هستند.
- نیاز به مهارت بالا: انجام جوشکاری پلاسما نیاز به تخصص و تجربه بالایی دارد. اپراتورها باید دارای مهارت کافی برای کنترل دقیق فرایند باشند.
- نگهداری پیچیده: تجهیزات جوشکاری پلاسما نیاز به نگهداری و سرویس دورهای دارند. این موضوع میتواند هزینههای عملیاتی را افزایش دهد.
- خطرات ایمنی: به دلیل دمای بالای قوس پلاسما و استفاده از گازهای پر فشار، خطرات ایمنی بیشتری نسبت به روشهای جوشکاری سنتی وجود دارد. بنابراین، رعایت دقیق دستورالعملهای ایمنی ضروری است.
- مصرف انرژی بالا: فرایند جوشکاری پلاسما به دلیل استفاده از قوس الکتریکی با دمای بالا، مصرف انرژی بیشتری نسبت به برخی روشهای دیگر جوشکاری دارد.
- حساسیت زیاد به باد: قوس الکتریکی در این روش به باد حساس است و باید در محیطهای بدون باد یا با تهویه مناسب از آن استفاده شود.
- عمق کم: جوشکاری پلاسما توانایی انجام عمق زیاد را ندارد.

کاربرد جوشکاری پلاسما
کاربردهای جوشکاری پلاسما در صنایع مختلف شامل موارد زیر میشود:
- صنعت هوافضا: در صنعت هوافضا، جوشکاری پلاسما برای ایجاد اتصالات دقیق و قوی در قطعات فلزی استفاده میشود. این روش جوشکاری به دلیل دقت بالا و عمق نفوذ قابل تنظیم، برای جوشکاری قطعات حساس و بارز از جمله قطعات موتورها و بدنههای هواپیماها بسیار مناسب است.
- صنعت خودروسازی: در صنعت خودروسازی، جوشکاری پلاسما برای اتصال قطعات فلزی مورد استفاده قرار میگیرد. این روش جوشکاری به دلیل سرعت بالا و امکان جوشکاری قطعات با ضخامتها و اشکال مختلف، در تولید اتصالات مقاوم و با کیفیت بالا بسیار موثر است.
- صنعت الکترونیک: در صنعت الکترونیک، جوشکاری پلاسما برای تولید قطعات دقیق و حساس استفاده میشود. این روش جوشکاری به دلیل دقت بالا و کنترل دقیق دما، برای جوشکاری اتصالات نازک و دقیق در تولید قطعات الکترونیکی ایدهآل است.
- صنایع پزشکی: در صنایع پزشکی، جوشکاری PAW برای تولید و تعمیر قطعات دقیق و بارز مورد استفاده قرار میگیرد. این روش جوشکاری به دلیل دقت بالا و عمق نفوذ قابل تنظیم، در تولید تجهیزات پزشکی و اتصالات حساس بسیار مؤثر است.
- صنعت نفت و گاز: در صنعت نفت و گاز، جوشکاری پلاسما برای تولید و تعمیر لولهها و تجهیزات فلزی مورد استفاده قرار میگیرد. این روش جوشکاری به دلیل سرعت بالا و امکان جوشکاری در شرایط دما و فشار بالا، برای اتصالات مقاوم و قابل اطمینان در صنایع نفت و گاز بسیار مناسب است.
با توجه به کاربردهای گستردهای که جوشکاری پلاسما دارد، این روش به عنوان یکی از روشهای مؤثر و پرکاربرد در صنایع مختلف شناخته میشود.
بیشتر بخوانید: معرفی 7 نکته اجرایی مهم جوشکاری چدن؛ بهترین روش انجام چیست؟

البته روشهای پرکاربرد دیگری نیز برای جوشکاری مورد استفاده قرار میگیرند. خواندن ” روش های مختلف جوشکاری | هر روش چه زمانی کاربرد دارد؟” نیز میتواند به شما کمک زیادی در فهمیدن این مطلب کند.
به نقل از سایت ایران مواد در مورد جوشکاری پلاسما میتوان گفت:
“جوشکاری پلاسما یا PAW یک فرآیند جوشکاری است که در آن ذوب و اتصال فلزات توسط قوس الکتریکی ایجاد شده بین الکترود تنگستنی و فلزات رخ می دهد. بله، تعریف کلی این روش مانند جوشکاری TIG است، با این تفاوت که در این روش، قوس الکتریکی اولیه در دهانۀ ورودی نازل گاز بی اثر به وجود می آید.”
سخن آخر
جوشکاری پلاسما به عنوان روشی پیشرفته و کارآمد، جایگاه خود را در صنایع مختلف پیدا کرده است. با در نظر گرفتن مزایا و معایب این روش، میتوانید از آن برای طیف گستردهای از کاربردها استفاده کنید و به نتایج با کیفیت بالا دست یابید. امیدواریم این مقاله به شما در درک جوشکاری پلاسما و کاربردهای آن کمک کرده باشد.
سوالات متداول
جوشکاری پلاسما چیست؟
جوشکاری PAW یک روش جوشکاری فلزات است که از قوس الکتریکی بین الکترودهای تنگستنی و قطعه کار بهره میبرد.
جوشکاری پلاسما چه مزایا و معایبی دارد؟
دقت بالا و ظرافت در کار از جمله مزایای این روش هستند. در رابطه به معایب آن میتوان به هزینه بالا، نیاز به مهارت بالا و حساسیت به باد اشاره کرد.
جوشکاری پلاسما کجا استفاده میشود؟
جوشکاری PAW در صنایع خودروسازی، هوافضا، الکترونیک و صنایع فلزی برای اتصال قطعات فلزی با دقت و قوی به کار میرود.





